Dołącz do czytelników
Brak wyników

Doradztwo zawodowe

3 lipca 2018

NR 19 (Wrzesień 2016)

Głowa pełna pomysłów – jak ćwiczyć swoją kreatywność?

0 31

Być bardziej kreatywnym – któż z nas o tym nie marzy? O ile życie byłoby prostsze, kiedy sypalibyśmy oryginalnymi pomysłami jak z kapelusza… Bo twórczy potencjał to przecież nowe perspektywy, możliwości, rozwiązania i sukcesy. Czym tak naprawdę jest kreatywność?I czy można się jej nauczyć? 

Kreatywność nie jest cechą wrodzoną, która sprawia, że jedni z nas są obdarzonymi talentem geniuszami, wynalazcami, artystami, a drudzy – ubogimi w pomysły wyrobnikami. Oczywiście nieprawdziwe byłoby również założenie, że nie wpływają na nią nasze cechy osobowe oraz rodzina, środowisko i czasy, w których się wychowujemy. Mimo tego warto rozumieć kreatywność jako umiejętność człowieka, czyli coś, co można ćwiczyć, trenować i tym samym rozwijać. Jedna z definicji określa ją jako „swoistą zdolność człowieka do generowania nowatorskich pomysłów rozwiązania różnorodnych problemów praktycznych i poznawczych”1. Kreatywność to przede wszystkim potencjał, a nie materialne dowody twórczości. Dzięki niej człowiek:

  • staje się ciekawszy, ma tendencję do stawiania pytań sobie i innym,
  • ma w sobie gotowość do zmiany sposobu myślenia,
  • budzi w sobie chęć i umiejętność poszukiwania rozwiązań i odpowiedzi na pytania,
  • potrafi w nietypowy sposób łączyć różne – pozornie niepowiązane ze sobą – elementy,
  • umie przyglądać się ludziom, sprawom i problemom z różnych perspektyw,
  • dostrzega inspiracje tam, gdzie inni ich nie widzą,
  • ma dużą potrzebę oryginalności, niezależności w myśleniu i działaniu, ale jednocześnie jest otwarty na opinie i pomysły innych,
  • jest wolny od uprzedzeń i sztywnych założeń,
  • umie zachować dystans i poczucie humoru,
  • odważnie podejmuje wyzwania i trudne decyzje,
  • ufa samemu sobie i nie boi się błędów i porażek.

Zastanów się:

 

  • Które punkty z listy powyżej odnoszą się do twojego myślenia i zachowania?
  • Których najbardziej ci brakuje?
  • Jaki element jest kluczowy dla twojej własnej kreatywności i nikomu byś go nie oddał? Dlaczego ten? Co właśnie on ci daje?

Koncepcja kreatywności, której autorką jest angielska psycholog Margaret Boden, wyróżnia trzy podstawowe procesy twórcze: eksploracje, asocjacje i transformacje.


To rozwijanie tych rodzajów twórczego myślenia stanowi podstawę treningu kreatywności.

Myślenie pytajne

Myślenie pytajne oznacza przede wszystkim świeże spojrzenie na rzeczywistość i dostrzeżenie w niej czegoś, co na początku nas zaciekawi, zastanowi, i co później zechcemy poznać, a nawet zmienić. Tworzą go trzy podstawowe umiejętności:

  • Dostrzeganie problemów – spostrzegawczość, zdolność do wykrywania nieścisłości, luk, wad i trudności.

Ćwiczenie:

Dokończ zdanie: „Dziwi mnie…” na 50 różnych sposobów. Zastanów się, co dziwi cię w pracy, w domu, w ludziach, w przyrodzie itp. To zadanie może początkowo wydać ci się czasochłonne, trudne, mozolne, ale mimo to wykonaj je do końca.
Zwróć uwagę, że to, co nas dziwi, nie zawsze jest tożsame z tym, czego nie rozumiemy.

  • Formułowanie pytań – łatwość stawiania pytań otwartych (m.in. kto? co? jak? gdzie? po co? dlaczego? kiedy?) i zamkniętych (czy?), które pomagają zebrać informacje, doprecyzować problem i trafnie go zdefiniować.

Ćwiczenie:

Wymyśl jak najwięcej różnych (standardowych i niebanalnych) pytań do następujących zagadnień: 

  • Co jest interesującego w kapuście? Kaloryferze? Króliku? Gąbce?
  • Jakich pytań nikt nie wymyślił jeszcze przed tobą?
  • Jakie pytania zadałaby zebra, która zobaczyłaby żubra w Puszczy Białowieskiej?
  • Jakie pytania zechcesz zadać, słysząc zdanie: „I szła tak polną drogą w drogich butach na koturnach”?
  • Redefiniowanie problemów – powtórne określenie problemu poprzez sformułowanie nowych, oryginalnych w stosunku do pierwotnych definicji, pytań lub procedur postępowania.

Ćwiczenie:

Stwórz kilka zabawnych, odkrywczych definicji następujących słów: matematyka, deser, ból głowy, elementarz, tramwaj, złodziej, pieniądze, klasówka. Przykład: sen – zbyt krótki proces zakończony dźwiękiem budzika.

Przy rozwijaniu myślenia pytajnego ważne jest, aby odrzucić założenie, że wszystko już wiemy, rozumiemy, wszystko już sprawdziliśmy i nic nie jest w stani...

Pozostałe 70% treści dostępne jest tylko dla Prenumeratorów.

Co zyskasz, kupując prenumeratę?
  • 10 wydań magazynu "Życie Szkoły"
  • Dostęp do wszystkich archiwalnych artykułów w wersji online
  • Możliwość pobrania materiałów dodatkowych
  • ...i wiele więcej!
Sprawdź

Przypisy