Dołącz do czytelników
Brak wyników

Scenariusz zajęć

30 stycznia 2018

NR 30 (Październik 2017)

Patrząc na drzewo

0 18

Myśli ludzkie nie biegną wzdłuż sztywno wytyczonej linii, ale rozchodzą się na wszystkie strony, splatają się ze sobą i tworzą nieograniczoną, gęstą sieć wzajemnych powiązań. 
I to jest główny powód do tego, by w pracy z uczniami nie skupiać się na myśleniu linearnym (tzw. „myśleniu po sznurku”, opartym na standardach i typowych rozwiązaniach), ale na myśleniu lateralnym i wieloaspektowym. Wymienione modele myślenia sprzyjają kreatywności i innowacyjności, bez których rozwój jednostki nie ma racji bytu.

Myślenie lateralne, którego prekursorem był Edward de Bono, zakłada odrzucenie sztywności w rozumieniu i postrzeganiu świata na rzecz alternatywnych rozwiązań, opartych na twórczym myśleniu. Inaczej mówiąc – polega na świadomej umiejętności tworzenia pozornie nieistniejących powiązań na rzecz znalezienia najskuteczniejszego rozwiązania.

Myślenie wielokierunkowe, którego twórcą był Mind Mappingu, polega na wielokierunkowym sposobie „notowania myśli”, czyli tworzeniu tzw. map myśli. Ten model myślenia odzwierciedla naturalne preferencje umysłu i sprzyja zapamiętywaniu, kreatywności i innowacyjności.

Przedstawiony poniżej scenariusz zajęć z zakresu edukacji przyrodniczej, polonistycznej i artystycznej w klasie III jest przykładem 4–5-godzinnych zajęć (przeprowadzonych w dwóch kolejnych dniach), opartych na twórczym, kreatywnym myśleniu i działaniu.

 

Temat dnia aktywności 

 Patrzę na drzewo i widzę

Cele ogólne

  • kształcenie kreatywności i twórczej wyobraźni uczniów
  • wdrażanie dzieci do holistycznego postrzegania otaczającego świata

Cele szczegółowe

Uczeń:

  • potrafi patrzeć „oczami wyobraźni” własnej i kolegów
  • zauważa, że różni ludzie mogą zupełnie inaczej postrzegać otaczającą rzeczywistość
  • dostrzega znaczenie wyobraźni i twórczego rozwoju w życiu każdego człowieka
  • jest świadomy tego, że kreatywne myślenie i twórcza wyobraźnia wzbogacają każdego człowieka i „otwierają oczy” na otaczający świat
  • potrafi realizować różnego rodzaju zadania szkolne w twórczy, kreatywny sposób
  • potrafi zaprezentować wykonaną pracę w oryginalnej i jednocześnie zwięzłej, rzeczowej formie
  • patrzy na drzewo oczami dziecka, przyrodnika, artysty, stolarza, leśnika, zwierzęcia, itp.
  • przewiduje skutki różnych działań
  • porządkuje nazwy botaniczne w kolejności alfabetycznej
  • aktywnie uczestniczy w zajęciach
  • dokonuje pozytywnej oceny zajęć 

Metody i techniki pracy

  • pogadanka 
  • zabawa 
  • praca samodzielna w oparciu o karty pracy i różnego rodzaju źródła informacji naukowej
  • mapa myśli
  • drzewo decyzyjne
  • drzewko ewaluacyjne
  • techniki pedagogiki C. Freineta

Materiały i środki dydaktyczne

Wymienione przy poszczególnych zadaniach

 

Przebieg zajęć:

Dzień I

Część wstępna

Otwieramy okno na świat wyobraźni

Należy przygotować: kartę pracy formatu A4 (dla każdego ucznia), przybory do pisania, kredki, atlasy drzew, dostępne reprodukcje obrazów i ilustracje przedstawiające drzewa, stanowisko komputerowe z dostępem do Internetu.

Głównym celem tej części zajęć będzie pokazanie dzieciom, że na otaczający nas świat można patrzeć pod różnym kątem i tym samym stworzyć bogaty obraz tego, co widzimy i czujemy.

  • Nauczyciel prezentuje dzieciom reprodukcje obrazów i ilustracje przedstawiające drzewa. Zwraca uwagę na oryginalne przedstawienie tematu „Drzewa”.

Rozdaje karty pracy i poleca je uzupełnić.

  • Uczniowie pracują samodzielnie, wykonując zadania zawarte w karcie pracy. Mogą (ale nie muszą) korzystać ze źródeł informacji o drzewach. Następnie w oparciu o uzupełnioną kartę prezentują siebie jako wybrane drzewo. Na koniec wspólnie z nauczycielem zawieszają karty pracy w wybranym miejscu sali.

Przykładowy wzór karty pracy:

 

Część główna 

Patrzę na drzewo i widzę… 

Należy przygotować: duży arkusz papieru z narysowanym lub naklejonym drzewem (bez liści, bez żadnych napisów), zestaw magnesów, karteczki samoprzylepne (przynajmniej po 5 dla każdego ucznia), zgromadzone na zajęcia źródła informacji na temat drzew, ceny sklepowe, przybory do pisania.

Celem tej części zajęć jest zwrócenie uwagi uczniów na drzewo w aspekcie przyrodniczym, naukowym, gospodarczym i artystycznym.

  • Za pomocą magnesów nauczyciel przypina na tablicy przygotowane na zajęcia drzewo. Pyta uczniów, czego na nim brakuje (liści). Rozdaje dzieciom po kilka karteczek samoprzylepnych, które umownie będą liśćmi tego drzewa. Poleca zastanowić się nad tym, z czym dzieciom oraz ludziom wykonującym różne zawody może kojarzyć się przedstawione drzewo i wpisać lub przedstawić za pomocą prostego rysunku czy symbolu każde skojarzenie na oddzielnej karteczce – „liściu”. Wpisy powinny być krótkie, w mianowniku.

Pomoc nauczyciela nie powinna wykraczać poza korektę zapisów.

  • Uczniowie wykonują zadanie. W razie potrzeby korzystają ze zgromadzonych źródeł informacji na temat drzew, po czym przyklejają „listki” na drzewie (kolejno po jednym „liściu”, unikając powtórzeń, aż do wyczerpania „liści”).

Przykładowe skojarzenia: roślina, mieszkanie dzięcioła, dom, gniazdo, obiekt badań naukowych, drzewo genealogiczne, korniki, konary, parasol, cztery pory roku, miejsce zabaw, las, mebl...

Pozostałe 70% treści dostępne jest tylko dla Prenumeratorów.

Co zyskasz, kupując prenumeratę?
  • 10 wydań magazynu "Życie Szkoły"
  • Dostęp do wszystkich archiwalnych artykułów w wersji online
  • Możliwość pobrania materiałów dodatkowych
  • ...i wiele więcej!
Sprawdź

Przypisy